Inne duże sprawy: starcie etiopsko-erytrejskie, literacki Nobel i rocznica planu dla Gazy
Niepokojąco rozwinęła się sytuacja w Rogu Afryki. Jak podały „The Guardian”, Reuters i agencja AP, erytrejskie wojska przekroczyły granicę z Etiopią i weszły do miasta Adigrat w regionie Tigraj, po czym zostały ostrzelane przez etiopskie drony. Grupa monitorująca ACLED potwierdza, że etiopskie drony uderzyły w wojska erytrejskie wieczorem w środę i rano w czwartek. Etiopia i Erytrea zerwały stosunki dyplomatyczne w zeszłym tygodniu, a walki między Ludowym Frontem Wyzwolenia Tigraju i siłami federalnymi wybuchły dwa tygodnie temu po miesiącach napięć. Erytrea nie potwierdziła ani nie zaprzeczyła obecności swoich wojsk, a minister informacji Jemane Gebremeskel nazwał doniesienia „dzikimi tezami”. Eksperci, w tym Magnus Taylor z Crisis Group, ostrzegają, że premier Abiy Ahmed może próbować rozwiązać naraz kilka problemów, w tym zdobyć dostęp do Morza Czerwonego, co grozi wojną regionalną. To kolejne ognisko niestabilności — tym razem realne starcie między państwami, a nie tylko rozmieszczenie wojsk.
Źródło: the-guardian, reuters
W dziedzinie kultury Szwedzka Akademia ogłosiła w czwartek, że literacką Nagrodę Nobla za 2026 rok otrzymuje kanadyjska poetka i eseistka Anne Carson za dorobek, który w dialogu z tradycją klasyczną stworzył nowe formy dla współczesnej literatury; podały to nobelprize.org i „The Guardian”. W piątek 9 października o jedenastej czasu środkowoeuropejskiego poznamy laureata Pokojowej Nagrody Nobla, a w poniedziałek 12 października nagrodę z dziedziny ekonomii; te daty potwierdziły szwedzka fundacja Nobla i agencja AFP, a spekulacje wokół nagrody pokojowej są w tym roku wyjątkowo głośne ze względu na starania Donalda Trumpa o jej uzyskanie. To fakt kalendarzowy, nie rozstrzygnięcie.
Źródło: the-guardian, afp
Rok po ogłoszeniu planu pokojowego dla Gazy bilans pozostaje gorzki. Jak podał Reuters i BBC, zawieszenie broni z 10 października 2025 roku formalnie się utrzymuje, ale izraelskie uderzenia trwają, a ministerstwo zdrowia w Gazie twierdzi, że od zawieszenia broni zginęło co najmniej tysiąc czterystu Palestyńczyków. Izrael kontroluje obecnie około dwóch trzecich enklawy, więcej niż przewidywał plan, pomoc humanitarna pozostaje poniżej minimum sześciuset ciężarówek dziennie, a ponad milion dwieście tysięcy ludzi nadal cierpi z powodu głodu. Wysłannik ONZ Nickolay Mladenov ostrzegł, że bez postępu Gazę czeka albo wznowienie wojny, albo trwały stan zawieszenia, a sekretarz generalny Antonio Guterres wezwał w komunikacie ONZ do trwałego rozejmu i pomocy humanitarnej na szeroką skalę. W tle Izrael idzie do wyborów w tym miesiącu.
Źródło: reuters, bbc
Osobno warto odnotować dwa fakty z Ameryki Łacińskiej i jeden z regionu. W Wenezueli sprawa Madury, opisana wyżej, łączy wymiar sprawiedliwości z presją polityczną. W Brazylii trwa kampania przed drugą turą wyborów prezydenckich zaplanowaną na 25 października, w której zmierzą się Flavio Bolsonaro i prezydent Lula. A nad Zatoką Meksykańską huragan Isaias, który według Narodowego Centrum Huraganów ma uderzyć w wybrzeże w piątek wieczorem lub w sobotę jako burza kategorii drugiej, zmusił do ewakuacji części Florydy i Alabamy i podniósł ceny paliw w Stanach Zjednoczonych na miesiąc przed wyborami; podały to CBS News, NBC i Reuters.
Źródło: cbs-news, reuters