Wartość ludzkiego rozumienia: Tao ogłasza „Math 2.0", a rynek odkrywa premię za człowieka
Najmocniejszym tekstem doby w warstwie pojęciowej nie jest żadna praca techniczna, lecz wystąpienie matematyka, którego pozycji w tej dziedzinie nic dziś nie dorównuje. Terence Tao, laureat medalu Fieldsa, wygłosił dziewiątego października wieczorem na Kalifornijskim Instytucie Technologii publiczny wykład pod tytułem „Math 2.0", a jego slajdy opublikował następnego dnia na swoim blogu; wątek na Hacker News zebrał ponad czterysta punktów i setki komentarzy. Sam autor zaznacza, że wykład planowano ponad rok wcześniej pod roboczym tytułem „Machine Assisted Proof" i przesunięto z maja, a wydarzenia ostatnich tygodni zmieniły jego treść tak dalece, że pierwotny tytuł i opis pozostały już tylko na stronie uczelni. W samym wystąpieniu Tao zestawia trzy stany: historyczną matematykę, którą nazywa wersją pierwszą, stan obecny, ukształtowany przez jego zdaniem nadmierny nacisk na automatyczne rozwiązywanie otwartych problemów, oraz wizję wersji drugiej, w której narzędzia sztucznej inteligencji służą utrzymaniu samej wspólnoty matematyków i roli, jaką zrozumienie odgrywa w zastosowaniach matematyki w świecie. To nie jest wystąpienie o wynikach, lecz próba odpowiedzi na pytanie, co w matematyce pozostaje wartościowe, gdy produkcja dowodu staje się tania.
Źródło: hacker-news
Warto osadzić to w kontekście, który opisywaliśmy dziesiątego i jedenastego października. Debatę wywołała publikacja siedmiuset dwudziestu dwóch manuskryptów OpenAI, z których część wycofano po wykryciu pojedynczego odwróconego znaku w dowodach powiązanych z hipotezą Hodge'a, a osobno Thomas Hales przestrzegał na tym samym blogu, że formalizacja w asystencie Lean wymaga audytu człowieka. Od tego czasu środowisko wytworzyło własne instytucje: powstało repozytorium Hexagon, pomyślane jako miejsce dla prac wspieranych modelami, poza arXiv, a blog Tao stał się forum, na którym matematycy tacy jak Jeremy Avigad czy Álvaro Lozano-Robledo piszą o tym, czego powiedzieć studentom i jak zmieni się zawód. Wszystkie te gościnne teksty, co samo w sobie jest znamienne, zostały przeliczone z innych formatów przy pomocy sztucznej inteligencji.
Ten sam motyw wraca tego samego dnia w zupełnie innej dziedzinie. Dwunastego października brytyjski serwis BBC opublikował analizę Roda Atkinsa o tak zwanej premii za człowieka. Punktem wyjścia są dane platformy muzycznej Deezer, według której czterdzieści cztery procent utworów przesyłanych do serwisu powstaje przy pomocy sztucznej inteligencji, a dziewięćdziesiąt siedem procent słuchaczy nie potrafi odróżnić jednych od drugich, mimo to ponad połowa badanych deklaruje, że obecność człowieka w procesie tworzenia ma dla nich znaczenie. W tekście przewijają się analogie do szachów, w których porażka Kasparowa z komputerem Deep Blue w 1997 roku nie zabiła zainteresowania grą, oraz do modelu znaku Fairtrade w kulturze, bo akademicy pracują już nad powszechnym oznaczeniem rzeczy stworzonych przez człowieka. Wniosek, jaki łączy oba wątki, jest taki, że tam, gdzie generowanie staje się tanie, wartością staje się potwierdzenie pochodzenia i prawdziwości, a to ta sama rola, którą w matematyce odgrywa weryfikacja dowodu. Informacje podane za BBC (12.10) oraz za blogiem Tao (10.10).
Źródło: bbc