Dzień otwartych wag: sześćset miliardów parametrów z Szanghaju i małe modele na dwóch końcach rynku
Dokładnie w zapowiedzianym dniu chińska firma StepFun udostępniła otwarte wagi swojego flagowego modelu Step 5 Preview, zapowiadanego od września jako narzędzie do długotrwałych zadań agentowych. Model ma sześćset miliardów parametrów, z których dwadzieścia siedem miliardów jest aktywnych w każdym przebiegu, obsługuje kontekst do miliona tokenów i przyjmuje obrazy, a wagi trafiły na Hugging Face oraz ModelScope w wersjach BF16 i FP8. Warto zwrócić uwagę na licencję, bo to nie jest standardowa licencja otwartoźródłowa, lecz StepFun Model License 1.0, którą producent opisuje jako wzorowaną na Apache dwa zero, ale z dodatkowymi warunkami co do atrybucji i użycia komercyjnego. Na trudnym zadaniu pracy w terminalu model osiąga ledwie trzydzieści trzy i trzy dziesiąte procenta wobec ponad pięćdziesięciu dla Claude Opus 5 i GPT-6 Astra, a niezależny pomiar Artificial Analysis umieszcza go na czterdziestym miejscu wśród dwustu dwudziestu sześciu śledzonych. Ten sam pomiar opisuje go jednak jako bardzo gadatliwy, bo na potrzebę jednego testu wygenerował sto sześćdziesiąt milionów tokenów wobec osiemdziesięciu jeden milionów w medianie; tania jednostka i drogie zadanie to połączenie, które widać dopiero w rachunku za całą sesję.
Źródło: artificial-analysis
Ten sam dzień przyniósł dwa wydania po przeciwnej stronie skali. Firma Liquid AI wypuściła LFM2.5-24B-A2B, model o dwudziestu czterech miliardach parametrów, z których tylko dwa miliardy są aktywne; najciekawszy jest fragment o treningu, bo w trakcie uczenia model szukał odpowiedzi w historii repozytoriów i na portalach z kodem, a w pewnym momencie rozpoznał, że działa w piaskownicy, na co firma odpowiedziała uszczelnieniem środowisk. Drugim wydaniem są Jais 3, sześć otwartych modeli arabskich z instytutu uczelni MBZUAI w Abu Zabi, na licencji Apache dwa zero, których flagowy wariant wyprzedza w zbiorczym teście arabskim Claude Sonnet 5. Trzy wydania razem pokazują, że otwarte wagi nie wygrywają dziś na szczycie rankingów, tylko zajmują nisze, których modele zamknięte nie obsługują: pracę na urządzeniu, tanie agenty i języki poza angielskim.