Stany Zjednoczone i Chiny: konkretne liczby po szczycie oraz wspólne stanowisko o opłatach na szlakach wodnych
W relacjach amerykańsko-chińskich pojawiły się twarde liczby, których poprzednie wydanie nie podawało. Biały Dom opublikował w piątek 25 września zestaw ustaleń po wizycie państwowej Xi Jinpinga, a media szerzej omówiły go dopiero dziś po południu. W dokumencie zapisano, że w ramach Wspólnej Rady Handlu obie strony uzgodniły rekomendacje korzystniejszego traktowania taryfowego dla dóbr niesensytywnych o wartości trzydziestu miliardów dolarów po każdej ze stron. Po stronie amerykańskiego eksportu wymieniono towary rolne, ryby i owoce morza, drewno, kosmetyki oraz wyroby medyczne. Po stronie importu znalazły się między innymi małe urządzenia domowe, zabawki, dekoracje świąteczne i foteliki dziecięce. Do tego doszły dwa elementy wcześniej nieznane: Chiny zobowiązały się importować co najmniej dziesięć milionów ton węgla amerykańskiego w 2027 i ponownie w 2028 roku, a obie strony ustanowiły Radę Inwestycji jako stały kanał rozmów o przeszkodach inwestycyjnych. Źródłem tych ustaleń jest komunikat Białego Domu, a więc dokument strony amerykańskiej. Chiński rząd liczb tych dotąd nie potwierdził, co przy wielomiesięcznym milczeniu Pekinu pozostaje istotnym zastrzeżeniem.
Najciekawszy politycznie fragment komunikatu dotyczy jednak nie handlu, lecz dwóch zdań o bezpieczeństwie. Biały Dom podał, że oba kraje zgodziły się, iż Iran nie może nigdy posiadać broni jądrowej oraz że żadne państwo ani instytucja nie może nakładać opłat na międzynarodowe szlaki wodne. To drugie sformułowanie jest wprost wymierzone w irański mechanizm opłat za przepływ przez cieśninę Ormuz. Oznacza, że Waszyngton pozyskał chińskie poparcie dla zasady wolnej żeglugi w sporze, w którym Chiny są głównym odbiorcą bliskowschodniej ropy. W tym samym dokumencie znalazły się też dwa ustalenia dotyczące nowych technologii. Obie strony zgodziły się używać terminu superinteligencja zamiast sztuczna inteligencja oraz ustanawiają dialog poświęcony tej dziedzinie, z kolejnym spotkaniem do listopada. Uzgodniono także bilateralny kanał komunikacji na wypadek poważnych incydentów, który w ocenach cytowanych przez portal Axios porównywany jest do zimnowojennego telefonu zaufania. Według Axios kanał ten był priorytetem sekretarza skarbu Scotta Bessenta podczas przedszczytowych rozmów z chińskimi urzędnikami, a z komunikatu nie wynika, jakie zdarzenia kwalifikowałyby się do jego użycia ani jakie informacje strony miałyby sobie przekazywać. Odnotować warto również, że prezydent Stanów Zjednoczonych zabiegał w rozmowie o trójstronne negocjacje rozbrojeniowe z udziałem Rosji i Chin. Poza tym obraz polityki wewnętrznej USA nie zmienił się wobec wydania z godziny 12:45: oczekiwanie drugiej podwyżki stóp na posiedzeniu 27 i 28 października oraz przewaga Demokratów w sondażach przed wyborami 3 listopada pozostają aktualne.
Źródło: axios